CTCP Đầu tư Thương mại SMC (HOSE: SMC) vừa công bố giải trình ý kiến kiểm toán viên trên báo cáo tài chính kiểm toán năm 2025. Đáng chú ý là các khoản công nợ với Novaland Group và giao dịch tiền mặt liên quan đến cựu Chủ tịch HĐQT.
Theo SMC, tại thời điểm 31/12/2025, doanh nghiệp và các đơn vị trong hệ sinh thái Novaland đã ký kết biên bản xác nhận công nợ, đồng thời thỏa thuận cấn trừ nghĩa vụ bằng tài sản đảm bảo là bất động sản. Tuy nhiên, việc hoàn thiện hồ sơ pháp lý và các thủ tục liên quan cần thêm thời gian để triển khai.
Đến ngày 30/1/2026, hai bên đã hoàn tất ký kết các thỏa thuận thanh toán và cấn trừ theo chỉ định đối với các tài sản liên quan. SMC xác định đây là sự kiện phát sinh sau kỳ kế toán nhưng cung cấp thêm bằng chứng cho các khoản mục đã tồn tại trong năm tài chính 2025, qua đó thực hiện điều chỉnh trước khi lập báo cáo.
Sau khi cập nhật đầy đủ hồ sơ tài sản đảm bảo, SMC ghi nhận tổng giá trị công nợ phải thu từ nhóm Novaland hơn 1.115 tỷ đồng, trích lập dự phòng 237 tỷ đồng, trong khi giá trị tài sản đảm bảo đạt hơn 1.084 tỷ đồng. Nhờ đó, doanh nghiệp hoàn nhập gần 200 tỷ đồng chi phí dự phòng trong năm.
Áp lực dòng tiền và nghi ngờ về khả năng hoạt động liên tục
Bên cạnh vấn đề công nợ, báo cáo kiểm toán cũng lưu ý đến rủi ro thanh khoản của SMC khi dòng tiền thuần từ hoạt động kinh doanh năm 2025 âm hơn 75 tỷ đồng, đồng thời nợ ngắn hạn vượt tài sản ngắn hạn gần 690 tỷ đồng.
Theo đánh giá của kiểm toán viên, các yếu tố này có thể làm dấy lên nghi ngờ đáng kể về khả năng hoạt động liên tục của doanh nghiệp. Trước vấn đề này, SMC cho biết đang triển khai các biện pháp tái cấu trúc như cắt giảm hoạt động kém hiệu quả, thanh lý tài sản và tập trung vào mảng kinh doanh cốt lõi nhằm cải thiện dòng tiền trong năm 2026.
Hoàn tất khắc phục ý kiến ngoại trừ liên quan đến cựu Chủ tịch
SMC cũng giải trình về ý kiến ngoại trừ từng xuất hiện trong báo cáo soát xét bán niên 2025 liên quan đến khoản chi tiền mặt 42 tỷ đồng cho bà Nguyễn Thị Ngọc Loan.
Tại thời điểm giữa năm 2025, doanh nghiệp chưa cung cấp đầy đủ hồ sơ để kiểm toán xác định mục đích sử dụng và khả năng thu hồi khoản tiền này, đồng thời giao dịch chưa được HĐQT phê duyệt.
Theo biên bản làm việc cuối năm 2025, bà Loan giải trình khoản tạm ứng phát sinh do nhu cầu cá nhân cấp bách và cam kết hoàn trả toàn bộ. Đến ngày 20/3/2026, toàn bộ số tiền đã được hoàn tất thanh toán theo cam kết.
Đối với khoản chuyển 2,1 tỷ đồng vào tháng 1/2025, SMC cho biết đây là khoản hoàn trả tiền cá nhân mà doanh nghiệp tạm giữ trước đó, thực hiện theo chỉ định của bà Loan để thanh toán chi phí dịch vụ tư vấn.
Đáng chú ý, ngày 25/3/2026, HĐQT SMC đã thông qua nghị quyết phê duyệt các giao dịch với bên liên quan, bao gồm các khoản tạm ứng nói trên. Theo doanh nghiệp, các bước này đã đủ cơ sở để khắc phục hoàn toàn ý kiến ngoại trừ của kiểm toán viên trong báo cáo bán niên trước đó.
Tại BCTC Hợp nhất đã được kiểm toán, kết quả kinh doanh SMC năm 2025 có sự phân hóa rõ rệt. Trong đó, doanh thu sụt giảm với tổng doanh thu thuần năm 2025 của SMC đạt 7.010 tỷ đồng, giảm 21,5% so với mức 8.930 tỷ đồng của năm 2024. Theo SMC cho biết nguyên nhân chính được cho là ngành thép có sự hồi phục nhưng chưa đủ mạnh mẽ trong khi SMC chưa phục hồi được hoạt động kinh doanh liên quan đến mảng BĐS dự án. Bên cạnh đó, công ty đã có những bước chủ động cắt giảm các hoạt động sản xuất kinh doanh rủi ro, kém hiệu quả bao gồm Cán tẩy, mạ kẽm, ống thép, thiết bị tự động.
